|
Stad van Eusebius Twee eeuwen Katholieken in Arnhem Martijn Brugman
ISBN 978-90-78215-59-2, 128
pagina's Auteur
Martijn Brugman beschrijft de brede rooms-katholieke beweging die in de
verzuilde 20ste eeuw mede vorm gaf aan de stad en de positie van de
katholieken daarin. Arnhems allereerste Deken, Theororus Brouwer, wond
er geen doekjes om. De ondergeschikte positie van de rooms-katholieken
in de stad was ‘een ongeneeslijke wond’, die met het mes moest worden
uitgesneden.
De Arnhemse katholieken
organiseerden
zich in de loop van de jaren in meer dan 145 clubs en verenigingen. Van
de Bond voor Grote Gezinnen tot de mannenvereniging Voor Eer en Deugd,
bestaande uit gehuwde mannen van onbesproken gedrag die zichzelf tot
taak stelden de openbare zedenloosheid in het Sonsbeekpark te
bestrijden.
Brugman beschrijft
uitvoerig hoe de
Arnhemse pastoors als ware ondernemers te werk gingen om zoveel
mogelijk parochianen zondags in de kerkbanken terug te zien. De
Klarendalse pastoor Bos die het aan de stok kreeg met de socialisten in
de wijk. Of pastoor Van der Loo die zo fanatiek geld inzamelde voor de
bouw van de Jozefkerk op de Geitenkamp dat hij al snel de bijnaam
‘pastoor gironummer’ kreeg.
De jaren zestig
brachten verandering. In het streven tot vernieuwing sneuvelde veel van
het oude. De almachtige pastoor verdween. De vrijwilliger deed zijn
intrede. Kerken gingen dicht. ‘Het is beter te sneuvelen tijdens de
strijd dan tijdens de vlucht’ schrijven de actievoerders die tot aan
Rome de sluiting van de Kleine Eusebius trachtten te voorkomen. Het is
uiteindelijk de fusieparochie De Wijngaard die overblijft. Een parochie
die diepgeworteld is in de Arnhemse samenleving, zo toont dit boek aan.
‘Stad van Eusebius’ is
verrijkt met tal van illustraties.
Historicus Martijn Brugman verzamelde nieuwe bronnen, hield interviews
en kreeg vrij toegang tot het archief van de Arnhemse parochies. Het
heeft geleid tot een vlot geschreven boek dat het katholieke verleden
weer tot leven wekt. Het boek verschijnt begin november 2008 in een
beperkte oplage.
|
||||
