|
BEWOGEN
STENEN - 750 JAAR KASTEEL DOORWERTH
Peter van Leeuwen 
Niet zo maar een kasteel
…
Kasteel Doorwerth is een van de meest betekenisvolle gebouwen van Nederland. Op deze 750 jaar oude plek woonden machtige families. Koning-stadhouder Willem III was er kind aan huis. In de loop der eeuwen bezocht meer hoge adel ´de Doorwerth´, zoals Frederik Wilhelm I, Keurvorst van Brandenburg. Tal van hoge adellijke families waren eigenaar van het kasteel, waaronder de Bentincks die een belangrijke rol speelden in de Nederlandse en Britse politiek. Kasteelbewoner graaf Willem Bentinck was gehuwd met de brievenschrijfster uit de periode van de Verlichting Charlotte-Sophie van Aldenburg, die een bijzondere relatie onderhield met de filosoof Voltaire. Het kasteel kent een bewogen geschiedenis. Dit boek is gebaseerd op archiefmateriaal dat voor de couleur locale is ingevuld door de verbeelding. 
De geschiedenis van Doorwerth is beschreven binnen de context
van de politieke en culturele ontwikkelingen op breder terrein.
In de loop van de eeuwen veranderde ´de Doorwerth´ van houten ´optrekje´ in een stenen burcht, maakte belegeringen door en groeide uiteindelijk uit tot romantisch kasteel. Jaarlijks komen er zo´n 50.000 bezoekers. Je kunt er trouwen, exposities bekijken, lekker eten, een rondgang maken door de historisch ingerichte ruimten. Even weg uit de sleur van alledag. Peter van Leeuwen geeft in Bewogen Stenen
de belangrijkste gebeurtenissen rond kasteel Doorwerth weer.
Het verhaal is gebaseerd op feitelijke voorvallen, ingevuld door de verbeelding. BEWOGEN STENEN - Peter van Leeuwen ISBN 978-94-90834-16-6 Ruim geillustreed met foto's en tekeningen. € 15,00 bestellen 
De presentatie tijdens het oogstfeest zondag 25 september 2011 op kasteel Doorwerth van het boek Bewogen Stenen van Peter van Leeuwen (midden), geheel rechts kasteelvrouwe Carine van Ketwich Verschuur die het eerste exemplaar in ontvangst gaat nemen.
Bewogen Stenen In het voorjaar van 2010 plaatsten gemeentewerkers bij de oude kerk in Heelsum een informatiebord met de namen van papiermakers en twee rentmeesters (richters). Ze liggen naast de kerk onder afgesleten grafstenen. Salomon de More was de oudste van de twee richters van kasteel Doorwerth. Hij diende kasteelheer Anton van Aldenburg. De More stierf op 30 augustus 1720. In het andere graf ligt Johan Gerard van der Dussen (†1891). Hij kwam in 1842 als rentmeester in dienst van kasteelheer baron Van Brakell. Het zijn zo maar wat namen die verbonden zijn aan het meest imposante gebouw in de regio Arnhem. Wat weten we van deze middeleeuwse burcht? Weinigen beseffen dat dit een kasteel met bewogen stenen is. Tussen de muren woonden machtige en edele families. Koning-Stadhouder Willem III was er kind aan huis, hij had het kasteel graag in zijn bezit gekregen. In de loop der eeuwen bezocht meer hoge adel ‘de Doorwerth’, zoals Frederik Wilhelm I, keurvorst van Brandenburg, de opa van Frederik de Grote, koning van Pruisen, en de Bentincks, die een belangrijke rol speelden in de Nederlandse en Britse politiek. Veel boeken zijn er over het kasteel geschreven, de meeste vol historische feiten over de talrijke verbouwingen. Dit boek geeft de belangrijkste gebeurtenissen weer. Het verhaal is gebaseerd op feitelijke voorvallen, ingevuld door de verbeelding. ‘Het fictieve aspect geeft ruimte en vrijheid’, aldus drs. Marieke Knuijt, stafmedewerker Visie Advies en Kwaliteit van het Geldersch Landschap en Geldersche Kasteelen. Alle fasen in de geschiedenis van kasteel Doorwerth zijn beschreven binnen de context van de politieke en culturele ontwikkelingen op breder terrein. Het verhaal begint rond 1260 met Berend van Dorenweerd, een opstandig ridder. Oorlogen, overvallen en samenzweringen waren in die tijd heel gewoon. Daarna komt de burcht in handen van de familie Van Homoet, die het kasteel vergroot en verfraait. Strijd en verwoesting blijven niet uit. De familie Schellart van Obbendorf, die in 1548 met het kasteel wordt beleend, verdwijnt met grote schulden. Rijksgraaf Van Aldenburg uit het land Oldenburg krijgt het slot in 1667 in de schoot geworpen. Zijn kleindochter Charlotte-Sophie trouwt met graaf Willem Bentinck. Na haar scheiding reist ze langs de Europese vorstenhoven. Ze ontmoet vele beroemdheden, waaronder de schrijver en filosoof Voltaire waarmee ze een levendige correspondentie onderhield*. Dit boek volgt haar naar Berlijn en Varel, waar het stamslot van de Van Aldenburgs stond. Na de dood van Charlotte-Sophie komt het kasteel in handen van haar kleinkind Willem Bentinck, graaf en admiraal in Britse dienst. Uiteindelijk gaat het naar Jacob Adriaan Prosper, baron Van Brakell, heer van Wadenoyen. De laatste échte bezitter is Jacob Gabriel ridder van Rappard, die het goed in 1908 verkoopt aan de scholteboer J.W.F. Scheffer, die niets met het kasteel doet. Twee jaar later verkoopt deze hereboer het slot aan generaal buitendienst Frederic Adolph Hoefer. Hij vestigt er het Artilleriemuseum en legt het eigendom in handen van de Vereeniging De Doorwerth. Tijdens de restauratie van de oorlogsschade doet De Doorwerth het kasteel in 1969 over aan de Stichting Vrienden der Geldersche Kasteelen. Zo is het snel verteld, maar de gebeurtenissen op deze historische plek blijven hiermee net zo imponerend als een bord droge rijst. Vandaar dit verhaal van bloed, vlees en tranen. Peter van Leeuwen, Doorwerth, juli 2011 *Te boek gesteld door Hella S. Haasse in Mevrouw Bentinck. |
