De Oase van Caïssa – Willem Blankert
F ormaat  14,5 x 21 cm, omvang 160 pagina's,
geïllustreerd met schaakdiagrammen

Oosterbeek 2001 ISBN 90-75665-31-8    € 15,65 

Klik hier voor bestellingen

NU TE BESTELLEN ZONDER VERZENDKOSTEN
De oase van Caïssa is een bijna-verontrustend verhaal dat zich afspeelt in de fictieve metropool Stenenberg aan het eind van de jaren tachtig. De hoofdpersonen zijn vier vrienden die binnen de veiligheid van het schaakspel soms momenten van rust lijken te vinden. Alle vier hebben hun normale maar ook hun bizarre botsingen met de werkelijkheid wat tot buitenissige ontknopingen leidt.
David Ebet is een broodmagere student politicologie die worstelt met een zwakke gezondheid. Op een dag valt hij ten prooi aan een merkwaardige ziekte die samen blijkt te hangen met de wereld van het schaakspel.
Een vriend van David is de excentrieke universiteitsdocent Thomas Hubert, een beer van een kerel. Door bezuinigingen is zijn baantje binnen de vakgroep Internationale Betrekkingen in gevaar. Pas dan ontdekt hij hoe de harde wetmatigheden van het schaakspel ook daarbuiten gelden.
Gilles Rosen is een kalende elektronicus die graag aan diverse vormen van lichaamsbeweging doet. Hij kent een ongelukkig liefdesleven. Tijdens een schaaktoernooi wordt dit nogal pijnlijk op de spits gedreven, waarna hij in wanhoop naar een ultiem middel grijpt om het tij te keren.
De laatste schaakvriend is Paul Reynders. Hoewel klein van postuur mag deze mollige accountmanager zich graag laten gelden en oppervlakkig gezien lijkt hij zijn zaken dan ook op orde te hebben. Onderhuids woekert er echter een verschrikkelijke onrust die een onvoorziene wending tot gevolg heeft.
Foto van Willem Blankert Willem Blankert (1959) heeft gewerkt als politicoloog, elektrotechnicus, logisticus, industrieel verkoper en freelance redacteur.
Deze bonte achtergrond en zijn voorliefde voor het schaakspel moesten wel leiden tot De oase van Caïssa, een historische en psychologische schaaknovelle die zich niet laat vergelijken met enig ander boek in dit genre.
Voorwoord
…eindelijk weer eens een toernooi gewonnen. ‘Hoe komt dat nou?’ vraagt iedereen. Ik ben wel de laatste die daarop kan antwoorden. Zo’n toernooi winnen, mijne heren, gaat vanzelf. Schaken is en blijft een geluksspel. ‘Hoe kan dat nou?’ hoor ik u roepen. ‘Dat is toch het mooie en edele van het schaakspel dat de kansen gelijk zijn en de spelers zelf alles in de hand hebben?’ Zeker, mijne heren, maar wie heeft zichzelf in de hand?

 J. H. Donner, november 1967

Een verhaal is net een kind. Als je het niet genoeg aandacht geeft en aan zijn lot overlaat, krijg je een heel ander kind dan je had verwacht. Toen ik aan deze novelle begon in een vlaag van infantiel optimisme, wilde ik een verhaal schrijven over schakers en botsende karakters, over optimisten en romantici die hun mouwen opstropen en zo meer in het leven bereiken dan pessimisten en realisten die bij de pakken neerzitten. Welnu, het blijkt vooral te handelen over schakers als gewone mensen en hun dwalingen. Tja. Soms pijnlijk en herkenbaar, soms bizar en amusant, maar mijn geesteskinderen zijn niettemin nooit de personen geworden die ik oorspronkelijk voor ogen heb gehad.
Ik verwijt het mijzelf. Incidenteel verloren uurtjes vrijmaken om te schrijven geeft het kind teveel de vrije hand. Het ontwikkelt zich naar eigen inzicht en met een eigen wil. Mooi zou u misschien zeggen, maar na de eerste dertig pagina’s ging het verhaal voortdurend rechtsaf waar ik linksaf wou en vice versa. Vanaf het moment dat het verhaal kon lopen, is het weerbarstig gebleken. Sinds het geen speen in zijn mond meer heeft, is het zelfs incidenteel onuitstaanbaar. De logica van zijn eigen ontwikkeling drong in het eindspel ontknopingen aan mij op, net zo onverwachts als ze dat aan de argeloze lezer zal doen. Ik kan haast niet anders dan elke verantwoordelijkheid voor dit verhaal weigeren. Nee, het schreef zichzelf. Het is niet anders. Enfin, u zult het wel zien.
 Willem Blankert

Caissa: or, the game of chess

Caissa: or, the game of chess werd geschreven in 1763 door Sir William Jones (1746 -1794) en in 1772 in Oxford gepubliceerd in Poems. Het gedicht is geïnspireerd door vertalingen in het Italiaans van een Latijns gedicht uit de zestiende eeuw, Scacchia Ludus van Vida.
In het gedicht van Sir William Jones is de Romeinse god van de oorlog, Mars, verliefd geworden op Caïssa, een boomnymf. Zijn avances worden echter afgewezen. Een waternymf geeft hem dan het advies om hulp te vragen aan Euphron, de god van de sport. Deze wordt gevraagd om een spel te scheppen dat Caïssa kan bekoren. Dat spel is het schaakspel. (Saillant is hier overigens de overeenkomst met de rol van de computer in het verhaal van Gilles Rosen.) Het gedicht begint met de beschrijving van de stukken en hun loop en gaat dan verder met de geboorte van het spel.
Voor de liefhebbers volgt hier de volledige tekst van Caissa: or, the game of chess (inclusief oorspronkelijke spelfouten).
 

“Als je De Oase van Caïssa in drie woorden zou moeten vangen, komen de woorden 'verrassend', 'meeslepend' en 'herkenbaar' bij je op.

'Verrassend' omdat het een boek is wat doorspekt is met schaken, zonder een echt schaakboek te zijn in de traditionele vorm waarin schaakboeken geschreven worden. Kenners op het gebied van de schaakboeken zullen iets dergelijks nog nooit onder ogen hebben gehad. Er zijn natuurlijk een aantal verhalende schaakboeken (o.a. Searching for Bobby Fischer van Fred Waitzkin en natuurlijk de schaaknovelle van Stefan Zweig) maar deze hebben duidelijk een andere inslag. Ook andere 'leesbare' boeken als 'prettige partij van Errit Petersma en het wat oudere boek Multatuli en het spel van de koningen van Lodewijk Prins zijn niet te vergelijken dit boek.
'Meeslepend' omdat de karakters zo 'dichtbij' komen. De niet-schakende lezer zal dit waarschijnlijk anders ervaren, maar de karaktertrekken van de hoofdpersonen zijn voor een schaker herkenbaar. Juist omdat de personen zo dichtbij komen, laat het boek je niet los en lees je het in een ruk uit. Het boek is pakkend en onderhoudend.
'Herkenbaar' natuurlijk vanwege het schaken, de schaakcomputers, maar ook de geestelijke verwarring die bij ieder mens plotseling kan optreden.”
 

HOME PAGE